Inclusieve samenleving als rode draad in Hoeksche Waard

Onze samenleving gaat er vooral vanuit dat een beperking een medisch en persoonlijk probleem is. Het lijkt er op dat die moet worden hersteld of genezen of dat mensen met een beperking zich moeten aanpassen zodat ze kunnen meedoen aan de samenleving. Wat nu als we de samenleving zo inrichten dat dit niet meer nodig is, zodat iedereen kan meedoen. In de gemeente Hoeksche Waard krijgt dit sociale model steeds meer voeten aan de grond.

Dat is onder meer te danken aan het feit dat de gemeente een wethouder heeft aangesteld, speciaal om mensen met een beperking te ondersteunen. Onder leiding van wethouder Joanne Blaak-van de Lagemaat werkt Hoeksche Waard aan een inclusievere samenleving. “Die samenleving staat ervoor dat ieder mens ertoe doet en van waarde is, en zo volledig mogelijk kan meedoen”, licht ze toe.

wethouders Paul Bogaard en Joanne Blaak-van de Lagemaat. Foto: Esther Janssen.

“Helaas spreken we nu nog heel erg in doelgroepen. Dat zit nog erg in onze taal. Daar willen we verandering in brengen. Nu bedenken wij wat er nodig is voor die ander. Dat is vaak stigmatiserend. Ik heb jarenlang gewerkt bij het Leger des Heils en daar gezien wat het met je doet als je anders bent dan gemiddeld, en wat sociale uitsluiting met je doet. De samenleving is divers, en iedereen heeft zijn eigen rol te spelen.”

Haar portefeuille moet als een rode draad gaan lopen door alle portefeuilles heen. “Een inclusieve samenleving, dat zijn wij 87.000 inwoners allemaal. Wij horen allemaal bij de Hoeksche Waardse samenleving. Bovendien vind je voor het probleem in de ene sector, het antwoord in een andere sector. Oplossingen liggen vaak in het gewone leven.”

Onbewust bekwaam

Nog weinig gemeenten in ons land hebben net als Hoeksche Waard een wethouder met zo’n portefeuille. Toch zou collega-wethouder Paul Bogaard, van economie, sport en werkgelegenheid, het liever nog anders zien. “De ernst van de zaak zie je eigenlijk al terug in het feit dat we een portefeuille inclusieve samenleving hebben. We moeten er dus met zijn allen nog over nadenken, het is nog geen vanzelfsprekendheid. Hoe groot wordt een pictogram op een verkeersbord? Dan pakken we het gemiddelde mens. Hoe hoog moet het knopje komen in de lift? Dan pakken we de gemiddelde hoogte.

Mijn droomwens is dat de inclusieve samenleving geen portefeuille is, maar een manier van werken wordt, een manier van denken. Op die manier zijn we op een gegeven moment met zijn allen onbewust bekwaam op het gebied van inclusie. Alles moet voor iedereen bereikbaar zijn. Er moeten geen drempels opgeworpen zijn, letterlijk en figuurlijk. Je gaat uit van de eigen keuze van de mens. Maar die moet die keuze wel hebben. Die inclusiegedachte zit echter nog niet in ons dna. Daarom hebben we de portefeuille ingesteld.”

Zelf leerde Bogaard de nieuwe denkwijze op een cursus van Xandra Koster bij Niets Over Ons Zonder Ons. “Dat was echt voor mij een eyeopener. Ik dacht zelf tot voor kort ook nog vanuit dat medische model. Xandra heeft me echt geïnspireerd. Bewustwording is volgens mij de belangrijkste sleutel voor iedereen. Het is echt daarom voor ons andere portefeuillehouders nodig om hier extra aandacht voor te krijgen zodat we Joanne kunnen steunen dit te realiseren. Samen moeten we onbewust bekwaam worden.”

Iedereen kan sporten in Den Haag

De drempel om te gaan sporten of bewegen is voor veel mensen met een beperking hoog. Waar kan ik terecht? Zijn er wel aanpaste mogelijkheden? De gemeente Den Haag heeft sinds eind 2017 speciaal voor alle inwoners met een beperking het Beweegloket opgezet. Steeds meer Hagenaars weten de weg te vinden naar dit loket.

“Toen ik een paar weken geleden begon met zwemmen kon ik net twee baantjes doen met schoolslag. Vandaag heb ik tien baantjes gedaan, ook met borstcrawl”, vertelt Gerard Kaldenbach. Na een schedelbasisfractuur is hij aan het revalideren in het zwembad van het revalidatiecentrum Basalt. “Via mijn huisarts ben ik doorverwezen naar het Beweegloket. Zij hielpen me om hier te komen zwemmen. En dat bevalt erg goed.”

Beweegloket

Of je nu een auditieve, visuele, motorische, verstandelijke of psychosociale beperking of chronische aandoening hebt, -aangeboren of niet-, sporten kan iedereen in Den Haag. Twee jaar geleden heeft de gemeente daar samen met Sophia Revalidatie (nu Basalt Revalidatie), Stichting MEE, de Haagse Hogeschool, het Mondriaan College en het Kenniscentrum Sport het Beweegloket opgezet.

Via e-mail of telefoon kan je een afspraak maken. De sportconsulenten  zitten in De Sportcampus Zuiderpark klaar om mensen met een beperking te helpen een juiste plek te vinden om te sporten of bewegen. Via een gratis adviesgesprek kijken ze samen welke sport of beweegactiviteit ze zouden willen en wat daarvoor de mogelijkheden zijn.

134 Hagenaars geholpen

En dat er vraag naar is blijkt wel uit de groei aan mensen die gebruikmaken van het loket. De afgelopen maanden voerden de consulenten gemiddeld 15 gesprekken per maand. Dat gemiddelde lag een jaar geleden nog op 8 gesprekken per maand. Sinds de start heeft het Beweegloket al ruim 150 Hagenaars geholpen. Ruim een kwart van hen waren mensen met een verstandelijke beperking. Meer dan 20 procent waren mensen met een chronische aandoening zoals diabetes, fybromyalgie, artrose, obesitas, COPD en reuma, en ruim 15 procent kampt met hart- en vaatziekten.

Wethouder Sport van de gemeente Den Haag, Richard de Mos, is dan ook tevreden. “Het Beweegloket is hét middel voor mensen met een beperking in Den Haag op weg naar sport. Sporten is hartstikke leuk, iedereen vindt het gaaf om te doen en het is gezond. Maar niet iedereen, en zeker niet mensen met een beperking, weet de weg naar het sporten. Daarom is het Beweegloket zo belangrijk, zodat ook zij de weg weten te vinden naar de verenigingen waar ze naar hartenlust kunnen sporten.”

Lees het hele artikel op de website Iedereen Doet Mee van de VNG.

Echt iedereen doet mee in Reusel

Van reprodiensten, administratief werk tot soep maken en schoonmaakklussen. Op het gemeentehuis van Reusel-De Mierden worden veel werkzaamheden uitgevoerd door het Serviceteam, een team bestaand uit 9 mensen met een matig tot lichte verstandelijke beperking. En dat werkt. “Ze horen er helemaal bij.”

Dat de gemeente Reusel-De Mierden één van de koplopergemeenten is van het VN-Verdrag Handicap is niet gek. Inclusie is hier in deze gemoedelijke Brabantse gemeente met 13.000 inwoners haast vanzelfsprekend. Dankzij de korte lijntjes die er bestaan tussen gemeente en inwoners. Afgelopen juni ondertekende de gemeente het manifest en sindsdien staan communicatie en bewustwording over toegankelijkheid hoog op de agenda. “We willen onze ambities voor inclusief beleid overal uitdragen”, vertelt Maarten Maas, wethouder Sociaal Domein. “Waar het kan kijken we of we het kunnen doen. Omdat we een kleine gemeente zijn, zijn de lijntjes kort en kunnen we iedereen erbij betrekken. Zo krijgen we de nodige verbinding. Toegankelijkheid leeft hier echt, ook bij de inwoners. De samenwerking met verenigingen is heel belangrijk. Zo hebben we bijvoorbeeld aanjaagsubsidie beschikbaar gesteld voor de dansvereniging om aparte dansgroepjes te vormen voor kinderen met een beperking.”

Lees het hele artikel op de website van de VNG.